De ethiek van kunstmatige intelligentie
We zijn ons onvoldoende bewust van de impact van kunstmatige intelligentie op ons leven. En we zijn als burger blijkbaar ook onvoldoende beschermt tegen computerbesluiten. Hoe ethisch is dit?
Kunstmatige intelligentie krijgt een steeds dominantere rol in de samenleving. Tot op individueel niveau heeft software invloed op ons. Het bepaalt ons wereldbeeld omdat software onze 'gatekeeper' is naar het nieuws over de wereld. Deze software leert van onze voorkeuren met iedere klik die we doen en hiermee beperken we ons eigen wereldbeeld. We krijgen immers steeds bevestiging van die dingen waarvan het algoritme denkt dat we het interessant vinden. Volgens de Euopese Commissie is het algoritme hiermee de grootste bedreiging voor de democratie.
Maar het gaat steeds verder. Onze overheid gebruikt computers voor het nemen van besluiten waarbij het vaak gaat over geld zoals kinderbijslag, AOW, toeslagen enzovoort. Maar uit onderzoek blijkt dat deze besluiten tot bevoorbeeld uitkering niet duidelijk zijn. We snappen nu al de besluiten van onze eigen algoritmes niet meer. Daarbij komt dat overheden ook op elkaars computerbesluiten leunen. De burger is daardoor onvoldoende juridisch beschermd. Dit is een conclusie uit het promotie-onderzoek (2018); Geautomatiseerde ketenbesluiten & rechtsbescherming. Een onderzoek naar de praktijk van geautomatiseerde ketenbesluiten over een financieel belang in relatie tot rechtsbescherming van Marlies van Eck (2018).
Twee voorbeelden waarbij ethiek steeds belangrijker wordt. Want met de vele ontwikkelingen op het gebied van technologie en met name kunstmatige intelligentie moeten we ons meer dan ooit ook de keerzijde inzien. Technologie biedt legio kansen maar het verplicht ons ook om open te staan voor de uitdagingen. Het vergt een gematigde futuristische houding van organisaties en vooral overheden. Gematigd futuristisch betekent dat je zowel de voor's en tegen's onderzoekt.
Meer dan ooit vragen de ontwikkelingen binnen kunstmatige intelligentie om inzicht te hebben in de ontwikkeling en ontwikkelaar. Wat is de essentie van AI en de daarbij behorende dienst. Vanuit wel doel is het gemaakt. Meer dan ooit moeten technologie bedrijven zich bewust zijn van de impact van huin creaties. De vervolgstap is uiteraard dat software zichzelf ontwikkelt. Deze fase is voor veel mensen beangstigend en is iets waarvoor we worden gewaarschuwd. De toekomst biedt legio mogelijkheden maar het vergt van ons als mens om meer boven de materie uit te stijgen en de daadwerkelijke implicaties te overzien. Een rol die meer dan ooit door onze overheden moet worden opgepakt. Vraag is alleen of dit ook daadwerkelijk gebeurt of dat zelfd de overheden als speelbal zijn geworden van de tech giganten.
