Data Reclaim: Decentralisatie van het Web?
Krijgen internetgebruikers straks zelf de regie over persoonlijke gebruikersdata? Wel als het aan de makers van het gedecentraliseerde web (DWeb) ligt…
Dat het world wide web geteisterd wordt door spionage en privacyschendingen is geen nieuws meer. Van de onthullingen van Edward Snowden en het datalekschandaal van Cambrigde Analytics en Facebook, tot het recente voornemen van Google om samen met de Chinese overheid een gecensureerde versie van de zoekmachine te lanceren. Steeds weer ontstaat er wereldwijd grote ophef, maar op wat striktere regelgeving na, is het uitblijven van oplossingen kenmerkend. Zal daar nu verandering in komen?
Het nieuwe world wide web: van en voor iedereen
Van 31 tot 2 augustus werd er in San Francisco het Decentralised Web Summit gehouden. Een groep van 800 web builders, waaronder Tim Berners-Lee, de bedenker en grondlegger van het world wide web, kwamen bij elkaar om te bespreken hoe ze internet-poortwachters als Google en Facebook kunnen ontduiken. Ze willen een beter web creëren, waar iedereen met elkaar kan communiceren zonder afhankelijk te zijn van grote tech bedrijven die onze gebruikersdata gebruiken en verhandelen met winstoogmerk. Voorstanders van het DWeb hebben al projecten lopen, apps gecreëerd en de investeringen lopen momenteel binnen. Nog belangrijker is dat ze het momentum mee hebben, na alle recente schandalen rond internet privacy en -spionage is de publieke bezorgdheid fors toegenomen.
Deze ontwikkelingen vallen onder de steeds zichtbaarder wordende trend: data reclaim. Naast het online gebruikersgemak, willen internetgebruikers nu ook in toenemende mate de controle over hun eigen data. Door gebruik te maken van de onlinediensten van tech bedrijven, stemmen gebruikers in met het gratis delen van hun persoonlijke data. Deze goudmijn aan data wordt vervolgens ingezet voor advertentiedoeleinden, een zeer lucratieve deal voor de tech bedrijven. Maar waarom mogen de internetgebruikers niet meedelen met die winst? Zij zijn immers de suppliers van de data. Terecht wordt het tegengeluid steeds luider, internetgebruikers krijgen te weinig terug voor het delen van hun data.
Wat is DWeb precies?
Het gedecentraliseerde web is niet anders dan het huidige web, maar met het verschil dat onlinegebruikers niet afhankelijk zijn van gecentraliseerde dienstverleners. In het begin tijdperk van het internet maakte je ook direct verbinding met de computer van andere personen waar je mee communiceerde, zonder de tussenkomst van een bedrijf. Met de komst van bedrijven als Google, Microsoft en Facebook is dat veranderd. Muneeb Ali, medeoprichter van Blockstacks, een platform voor gedecentraliseerde apps, omschrijft het als volgt:
It is now on Facebook’s platform, in its so called “walled garden”, that you talk to your friends. Our laptops have become just screens. They cannot do anything useful without the cloud. So we aren’t reliant on these intermediaries to connect us. Instead users keep control of their data and connect and interact and exchange messages directly with others in their network.
Muneeb Ali
Waarom hebben we DWeb nodig?
De gedachte achter het DWeb is dat mensen weer een keuze krijgen. Wel dezelfde dienstverlening en opties, maar dan gedecentraliseerd en zonder de risico’s en gevaren van het huidige web. Zo wordt het bijvoorbeeld ook moeilijker voor overheden om internetcensuur te plegen, omdat de informatie ook vanuit andere plaatsen kan komen.
De gevaren van het huidige web
Voorstanders van DWeb voeren de volgende argumenten aan:
- Hack risico: In het huidige web zijn alle gebruikersdata in handen van een klein aantal organisaties, hierdoor lopen we het risico dat onze data gehackt wordt;
- Misbruik overheden: In het huidige web kunnen overheden makkelijker burgers monitoren en censuur plegen;
- Dataverlies: Bij een eventuele opheffing van bovengenoemde organisaties verdwijnen al onze data en connecties;
- Privacy zorgen: Veel organisaties op het web hanteren businessmodellen waarbij onze persoonlijke gegevens gebruikt worden om gericht advertenties te versturen aan ons.
Hoe werkt DWeb?
Het DWeb werkt op basis van de blockchaintechnologie. Blockchaintechnologie is een veilige, geëncrypteerde technologie, oorspronkelijk ontwikkeld om digitale valuta te kunnen verhandelen. Bij blockchain wordt de tussenpersoon vervangen door een openbaar netwerk van computers. Eigenlijk is blockchain een openbare database die alle uitgevoerde transacties met hun unieke code bijhoudt. Iedere nieuwe transactie wordt als een ketting aan de bestaande transactie-datablokken geregen, vandaar de naam. Bij het Dweb werkt de registratie van databeweging en unieke gebruikersnamen en dataopslag op dezelfde wijze. Om gebruik te maken van het DWeb heb je een eigen, veilige identiteit nodig. Dit is een niet te achterhalen wachtwoord, waar je overal mee terecht kunt online. Echter, als je dit wachtwoord verliest, verlies je ook de toegang tot al je data.
Wat zijn de nadelen van DWeb?
Nadelen en risico’s van het gedecentraliseerde web zijn:
- Dezelfde technologie die internetgebruikers beschermt tegen big brother praktijken, kan ook door criminelen gebruikt worden om uit het zicht te blijven;
- Decentralisatie van dataopslag betekent ook dat je niet of amper meer (ongewenste) informatie kunt verwijderen van het internet;
- Door het wegvallen van de controlefunctie van online organisaties is er een kans op toename van cyberpesten en haatpropaganda;
- Het DWeb maakt het mogelijk om geheel geëncrypteerde documenten en foto’s op te slaan, die niemand kan zien, hierdoor kan er bijvoorbeeld illegale en strafbare content opgeslagen worden.
In onderstaande video geeft Muneeb Ali een gedetailleerde uitleg over het gedecentraliseerde web:
